Een productconfigurator voor de bouw: wanneer verdient hij zichzelf terug?

Bij Skodora, leverancier van kozijnen voor bouwprofessionals, stelt de klant zijn kozijn volledig zelf samen. Elke keuze wordt direct visueel getoond, en er rolt live een werktekening uit. Geen mailtje, geen wachten.

Dat laatste is het punt waar het interessant wordt. Een werktekening is namelijk precies het document waar in het traditionele proces de fouten en de vertraging zitten: iemand tekent hem na uit een mail, iemand anders controleert hem, en bij twijfel gaat er een telefoontje heen en weer. Als die tekening automatisch uit de keuzes van de klant rolt, is die hele lus weg. Zonder dat iemand op kantoor er nog naar hoeft te kijken. De klant downloadt hem zelf en deelt hem met zijn opdrachtgever of zijn montageploeg.

En het blijft niet bij samenstellen: de klant rondt zijn order gewoon online af, inclusief prijs en levertijd. Geen mail met maten, geen offerteronde bij de binnendienst.

Elke klant werkt daarbij in zijn eigen account, en daar blijven zijn configuraties bewaard. Een kozijn van vorige maand haal je terug, pas je aan en bestel je opnieuw, want in de bouw bestelt niemand een keer.

Vanuit zo’n opgeslagen configuratie maakt de bouwprofessional bovendien een maatwerkofferte voor zijn eigen klant. Hij verkoopt dus met de tool van zijn leverancier, en dat is precies het soort gemak waarmee je klanten aan je bindt.

En in de Skodora Hub komen orders, klantgegevens en projectinformatie over meerdere vestigingen samen.

VH Dakkapellen laat particulieren binnen vijf minuten hun dakkapel samenstellen, inclusief prijsindicatie. Dat is een compleet andere klant dan de bouwprofessional bij Skodora, maar hetzelfde mechanisme: de bezoeker maakt zijn keuzes, jij krijgt een aanvraag die al klopt.

Bij Bike Superior stelt de klant zijn fiets samen uit frame, wielen, aandrijving en onderdelen, voor bedragen tussen de 1.800 en 18.000 euro. Ander product, ander publiek, dezelfde logica: hoe meer keuzes en hoe hoger het bedrag, hoe minder een standaard productpagina volstaat.

Reken het na op vier vragen.

Hoeveel offertes maakt je binnendienst per week, en hoeveel tijd zit daarin? Dat is je grootste besparingspost, en meestal onderschat je hem, want je telt de correctierondes vaak niet mee.

Hoeveel van die offertes gaan over standaardwerk met variabelen: maten, kleuren, materialen, aantallen? En hoeveel zijn echt uniek? Alleen het eerste deel is te configureren. Is dat minder dan de helft, dan wordt de rekensom lastig.

Hoe vaak gaat er iets mis in de overdracht van klantwens naar productie? Elke fout kost materiaal, tijd en goodwill. Dit is de post die niemand in een businesscase zet en die in de praktijk het hardst aantikt.

En: bestelt je klant vaker dan een keer? Zo ja, dan komt er een tweede effect bij. Een klant met een account waarin zijn eerdere projecten staan, bestelt makkelijker opnieuw bij jou dan bij de concurrent waar hij alles opnieuw moet doorgeven.

Toelevering Online begon in 2017 met precies dit idee: kozijnen bestellen moet simpel en snel. De configurator was daarbij geen extraatje maar het fundament. In een paar klikken stelden bouwbedrijven, zzp’ers en particulieren hun kozijnen samen, waarna de productie binnen vijf werkdagen startte.

In de jaren daarna groeide het bedrijf van vier ton naar bijna vijftig miljoen euro omzet per jaar. Die groei kwam natuurlijk niet uit de configurator alleen. Maar zonder een proces dat online kon schalen, had geen enkele campagne dat volume aangekund.

Dat is het tweede effect dat in geen enkele businesscase staat: een configurator verlaagt niet alleen je kosten per order, hij haalt het plafond weg uit je groei.

Wij raden een configurator net zo vaak af als we hem aanraden. Als elke order in je assortiment echt uniek is. Maatwerk dat geen patroon kent kun je niet in keuzes vangen; dan bouw je een formulier met de illusie van een configurator.

Als je productiesysteem de uitkomst niet kan verwerken. Een configurator die een prachtige order oplevert die iemand vervolgens handmatig overtypt in het ERP, verplaatst het probleem in plaats van het op te lossen.

En als je prijsstructuur niet vastligt. Werk je met prijzen die per klant en per project onderhandeld worden, dan moet je eerst die logica scherp krijgen. Dat is geen technisch project maar een commercieel gesprek, en dat voer je beter vooraf dan halverwege de bouw.

Een configurator zet je zelden op een gesloten platform. Bij Skodora draait hij op een headless WooCommerce-architectuur, gekozen omdat die flexibel genoeg is voor grote datavolumes en complexe processen.

Dat is geen ideologische keuze voor open source. We bouwen net zo goed op Shopify, maar zodra de logica van je product ingewikkelder wordt dan varianten in een dropdown, wil je niet vastzitten aan wat een platform standaard toestaat.

De volgorde die wij aanhouden: eerst je proces en je regels in kaart, dan de platformkeuze, dan bouwen. Niet andersom.

Neem een product waar je veel offertes voor maakt en tel een maand lang bij: hoeveel aanvragen, hoeveel tijd per aanvraag, hoeveel correctierondes. Met die drie getallen kunnen we samen een reële rekensom maken.

En als die niet uitkomt, zeggen we dat. Een configurator die zich niet terugverdient is voor niemand een goed project.

Kan een configurator koppelen met ons ERP of productiesysteem?

Dat is precies de bedoeling, anders verplaats je het werk in plaats van het weg te halen. Een order uit de configurator moet bruikbaar je productie in. Welke koppeling daarvoor nodig is hangt af van je systeem, en dat is een van de eerste dingen die we uitzoeken.

Wat als onze prijzen per klant verschillen?

Dat kan, mits de logica erachter vastligt. Klantgroepen, staffels en projectkortingen zijn prima in te richten. Waar het spaak loopt is als prijzen puur op onderhandeling berusten zonder regels. Dan moet er eerst een commercieel gesprek gevoerd worden, niet een technisch.

Moeten wij zelf alle regels aanleveren?

Je levert de kennis, wij maken er een model van. In de praktijk blijkt die kennis vaak in het hoofd van een paar mensen te zitten en nergens opgeschreven. Dat uitvragen is onderdeel van het project, en het is meteen de nuttigste bijvangst: je legt vast hoe je bedrijf werkt.

Hoe lang duurt het bouwen van een configurator?

De bouw is zelden het langste deel. Het uitwerken van de regels, de uitzonderingen en de prijslogica kost de meeste tijd. Reken bij een serieuze configurator op maanden, niet weken, en houd rekening met een testperiode waarin je binnendienst meekijkt.

Kunnen we klein beginnen?

Ja, en dat raden we meestal aan. Begin met je meest voorkomende productgroep en de tien meest gekozen varianten. Werkt dat en gebruikt je klant het, dan breid je uit. Alles in een keer willen dekken is de snelste manier om er een project van twee jaar van te maken.